Martinitoren, Martinikerk, MartiniPlaza. Het lijstje met Martini’s in Groningen is veel langer uit te rollen en dat is geen toeval. Sint Martinus is namelijk de beschermheilige van de stad Groningen.
Martinus
Martinus was een Romeinse soldaat uit de vierde eeuw. Volgens het bekendste verhaal over hem kwam hij op een koude dag een bedelaar tegen. Hij sneed zijn mantel met zijn zwaard doormidden en gaf de helft aan de man.
Later werd Martinus bisschop van de Franse stad Tours. Hij stierf in 397. De dag waarop hij werd begraven – 11 november – is de bekende feestdag.
Dat Groningen een band heeft met een Franse bisschop, komt door Utrecht. In de middeleeuwen viel Groningen onder het bisdom Utrecht, en Utrecht had Martinus als beschermheilige. Zo kreeg de Martinikerk zijn naam. De windvaan op de Martinitoren is zijn paard.
Voederbiet
In de zestiende eeuw waren er nog geen zakken met mini-chocoladerepen of suikerhartjes. Arme kinderen liepen toen op 11 november langs de huizen van rijkere stadgenoten in de hoop op eten of een paar centen. Het was een feest van delen. Pas veel later werd het het feest dat we nu kennen.
Het feest is niet overal in Nederland een traditie. Groningen heeft er bovendien een buitenissige gewoonte bij: de voederbiet. Sinds de achttiende eeuw holden kinderen hier een biet uit en zetten er een lichtje in. De papieren lampion heeft de biet grotendeels verdrongen, maar voederbieten worden nog jaarlijks uitgedeeld op de Vismarkt.
Nieuwe vormen
Ook nu krijgt het feest er nieuwe vormen bij. Sinds vorig jaar trekt de Sunnemeerten Parade met lichtsculpturen door de binnenstad, met Sint Martinus te paard als blikvanger. Dat paard liep deze week zelfs mee in een lichtstoet in het Belgische Aalst. En sinds zaterdag 7 november heeft Groningen een officiële pelgrimsroute naar Tours, waar Martinus begraven ligt.
